COP31’in Antalya’daki açılış töreninde başkanlık devir teslimi gerçekleştirildi. Bir önceki dönem başkanı Andre Aranha Correa do Lago, görevini COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’a devretti.
Açılış konuşmasında dünyanın aynı anda savaşlar, jeopolitik gerilimler, ekonomik belirsizlikler ve iklim kriziyle karşı karşıya olduğunu belirten Kurum, enerji hatlarının, ticaret yollarının ve tedarik zincirlerinin yeniden şekillendiğine dikkat çekti. Milyonlarca insanın hayat pahalılığı ve borç yüküyle mücadele ettiğini, yüz milyonlarca kişinin ise gıdaya erişimde güçlük yaşadığını ifade etti.
Teknoloji ve yapay zekâ alanındaki hızlı gelişmelere rağmen bilgiye, sermayeye ve teknolojiye erişimde büyük eşitsizlikler bulunduğunu dile getiren Kurum, iklim değişikliğinin bu sorunları daha da ağırlaştırdığını söyledi.
“Dünyanın farklı coğrafyaları aynı iklim takviminde buluşuyor”
İklim krizinin artık ülkelerin sınırlarını aşan sonuçlar doğurduğunu vurgulayan Kurum, bir bölgede yaşanan kuraklığın başka coğrafyalardaki gıda fiyatlarını, üretimi ve ekonomiyi etkilediğini belirtti.
Kurum, “Bir ülkede azalan su, başka toplumların ekonomisine, göç hareketlerine ve güvenliğine kadar uzanan sonuçlar doğuruyor. Aşırı sıcaklar şehirleri, tarımı ve insan sağlığını aynı anda zorluyor. Dünya bize çok açık bir şey söylüyor, sıfır noktasındayız” ifadelerini kullandı.
İklim politikalarının yalnızca çevre başlığıyla sınırlı olmadığını belirten Kurum, bu politikaların aynı zamanda kalkınma, gıda, enerji ve şehir politikası olduğunu söyledi. Antalya’da krizlerin birbirini büyüttüğü bir dönemde ortak çözümler geliştirmek amacıyla bir araya gelindiğini kaydeden Kurum, COP31’i “Uygulama COP’u” olarak hayata geçirmek istediklerini dile getirdi.
“Gelin tarihî bir iş birliğini Antalya’da birlikte kuralım”
Türkiye’nin tarih boyunca farklı coğrafyalar ve kültürler arasında köprü görevi üstlendiğini belirten Kurum, COP31 sürecinde de gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin beklentilerini ortak zeminde buluşturmayı hedeflediklerini ifade etti.
İklim diplomasisinin finansmana, teknolojiye ve direnç kapasitesine erişimdeki eşitsizlikleri azaltması gerektiğini vurgulayan Kurum, Türkiye’nin Avustralya ile birlikte Pasifik ülkelerinin sesini duyurmaya ve kırılgan ülkelerin sorunlarına çözüm bulmaya hazır olduğunu söyledi.
İklim eyleminde gecikmenin ağır maliyetler doğurduğuna işaret eden Kurum, bugün yapılmayan dirençlilik yatırımlarının gelecekte afet maliyetlerini artıracağını, zamanında ulaşmayan uyum finansmanının ise insani krizleri derinleştirebileceğini kaydetti.
Kurum, “1,5 derece hedefi yolumuzu göstermeye devam ediyor. Bilimin ortaya koyduğu gerçekleri açıkça konuşacağız. En kırılgan ülkelerin ve toplulukların sesini gündemimizin merkezine taşıyacağız. Antalya’da aldığımız kararların gerçek ömrü, bu salonlardan çıktıkları anda başlayacak” dedi.
Ülkelere, halklara ve gençlere seslenen Kurum, sözlerin sonuçlara, kararların yatırımlara dönüştürülmesi gerektiğini belirterek, iklim politikalarının insanların günlük yaşamında karşılık bulmasının önemini vurguladı.
Sıfır Atık ve enerji dönüşümü öncelikli başlıklar arasında
COP31 Başkanlığının yaklaşımını diyalog, uzlaşı ve aksiyon olmak üzere üç temel kavram üzerine kurduklarını anlatan Kurum, tarafların önce birbirini dinlemesini, ardından ortak zeminin genişletilmesini ve alınan kararların sahaya yansıtılmasını hedeflediklerini söyledi.
Emine Erdoğan’ın öncülüğünde yürütülen Sıfır Atık Hareketi’nin kaynakların korunması, israfın azaltılması ve verimliliğin artırılması açısından önem taşıdığını belirten Kurum, çocuklar ve gençlerin bu dönüşümün önemli aktörleri olduğunu ifade etti.
Enerji dönüşümüne ilişkin hedefleri de paylaşan Kurum, 35'e 35 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdü kapsamında 2035 yılına kadar nihai enerji tüketiminde elektriğin payını yüzde 35'e çıkarmayı amaçladıklarını açıkladı. Yenilenebilir enerji, güçlü elektrik şebekeleri, depolama kapasitesi, enerji verimliliği, temiz ulaşım ve yeşil sanayinin bu dönüşümün birbirini tamamlayan unsurları olduğunu kaydetti.
İklim finansmanı için 1,3 trilyon dolarlık kaynak çağrısı
İklim mücadelesinin güçlü bir finansman altyapısına ihtiyaç duyduğunu belirten Kurum, finansmanın yanı sıra ülkeler arasında güvenin tesis edilmesinin de önemli olduğunu vurguladı.
Bakü’de gelişmekte olan ülkeler için 2035 yılına kadar yıllık en az 300 milyar dolarlık iklim finansmanı hedefinde uzlaşıldığını hatırlatan Kurum, kamu ve özel sektör kaynaklarının yıllık en az 1,3 trilyon dolara çıkarılması yönündeki çağrıyı anımsattı.
Artık verilen sözlerin somut yatırımlara dönüşmesi gerektiğini belirten Kurum, finansman arayan projelerle yatırımcıları, teknolojiye ihtiyaç duyan ülkelerle çözüm sahiplerini ve yerel ihtiyaçlarla küresel kapasiteyi buluşturmayı amaçladıklarını söyledi.
Bu hedef doğrultusunda İklim Uygulama Köprüsü'nün önemine değinen Kurum, imkânların ihtiyaç duyulan bölgelere ulaştırılmasını ve ülkelerin sorumluluk üstlenmesini sağlayacak bir mekanizma oluşturmayı hedeflediklerini kaydetti.
“Dünya ortak bir geleceği paylaşacaksa sorumluluğunu da birlikte taşıyacak”
Antalya’dan yalnızca kararlar listesiyle değil, ülkelerin birbirini dinlediği, kurumların güven tesis ettiği, bilim insanlarının bilgi paylaştığı ve finans kuruluşlarının kaynaklarını harekete geçirdiği bir çalışma kültürüyle ayrılmak istediklerini belirten Kurum, iş birliğinin önemine dikkat çekti.
Brezilya’da düzenlenen COP30’da öne çıkan “muçiaro” ruhuna değinen Kurum, bu anlayışın Türk kültüründeki karşılığının “imece” olduğunu ifade etti.
Kurum, “İmece, bir insanın gücünün yetmediği yerde herkesin elini taşın altına koymasıdır. İmece, yükü paylaşmak kadar umudu da paylaşmaktır. Bugün dünyanın ihtiyacı tam olarak budur” diye konuştu.
Antalya’da alınacak kararların yıllar sonra somut sonuçlarıyla hatırlanmasını istediklerini belirten Kurum, hangi yatırımların hayata geçirildiğinin, hangi teknolojilerin sınırları aştığının ve hangi şehirlerin iklim değişikliğine karşı daha dirençli hâle geldiğinin önemli olduğunu söyledi.
Konuşmasını ortak sorumluluk çağrısıyla tamamlayan Kurum, “İmece ruhuyla diyalogdan uzlaşıya, uzlaşıdan aksiyona, aksiyondan uygulamaya, uygulamadan insanın hayatına uzanan yolu hep birlikte açalım. Çünkü burada vereceğimiz en güçlü mesaj şudur: Dünya ortak bir geleceği paylaşacaksa, o geleceğin sorumluluğunu da birlikte taşıyacaktır” ifadelerini kullandı.
